تماشاگران، یکی از عناصر مهم و تاثیرگذار در موفقیت تیمهای ورزشی هستند. داشتن تماشاگران زیاد، منابع درآمدی پایداری را از جمله افزایش فروش بلیط، فروش مواد غذایی در استادیوم، پارکینگ و نیز محصولات و یادبودهای باشگاه برای تیم های ورزشی فراهم می آورند. علاوه براین وجود هواداران بیشتر برای یک تیم ورزشی بهترین و جذابترین منبع و محرکی است که باعث می شود شرکت های تجاری از آن تیم حمایت مالی کنند چراکه یکی از ملاحظات اولیه حامیان مالی این است که بتوانند محصولات و خدمات خود را به تعداد بیشتری از افراد معرفی کنند. به عنوان مثال، باشگاه دورتموند آلمان که بالاترین میانگین حضور تماشاگر در بین تمامی تیم های لیگ آلمان داشته است، تنها با فروش امتیاز نام استادیوم اختصاصیش (وستفالن اشتادیون) به شرکت بیمه سیگنال ایدونا و نامیدن این ورزشگاه با «سیگنال ایدونا پارک» به مدت ۷سال، در سال ۲۰۰۵ توانست از خطر ورشکستگی نجات یابد.
طبق گفته هانس و گوتیر (۱۹۹۲) افزایش تعداد تماشاگران به عنوان مهمترین عامل در رونق ورزش حرفه ای تلقی می شود و باشگاهها برای حرفه ای تر شدن به این منبع مهم درآمدی احتیاج دارند. این موضوع در ایران با مطرح شدن مسئله خصوصی سازیِ باشگاهها و استقلال آنها از سازمانهای دولتی اهمیتی دو چندان می یابد چرا که در این صورت باشگاهها خود باید به فکر کسب درآمد باشند. بررسی اجمالی باشگاههای لیگ برتر فوتبال ایران نشان می دهد که در حال حاضر بلیط فروشی منبع ناچیزی از درآمد باشگاهها را تأمین میکند و بخش اعظم هزینه های باشگاهها توسط دستگاههای دولتی تأمین می شود اما از آنجا که سیاستهای کلان کنفدراسیون فوتبال آسیا در جهت خصوصی شدن باشگاهها و خودکفایی آنها از نظر مالی است؛ بنابراین باشگاهها ناگزیرند که راهکارهایی را برای جذب تماشاگران بیشتر و در نهایت افزایش درآمدهای خود پیدا کنند تا مجوز فعالیت حرفه ای آنها لغو نشود. کشاندن تماشاگران به استادیوم و حفظ آنها، نیازمند توجه به خواسته های آنان است که بر طبق پژوهشی که در سال ۱۳۹۱ توسط ناظمی و همکاران از تماشاگران بالاتر از ۱۴ سال شرکت کننده در مسابقات یازدهمین دوره لیگ برتر فوتبال ایران در استادیومهای منتخب فولادشهر اصفهان، آزادی تهران، یادگار امام تبریز و شهید باهنر کرمان صورت گرفت ویژگیهای مختلف استادیوم می تواند به این امر کمک کند. از این رو، مدیران باشگاهها و برگزارکنندگان رویدادها میتوانند تأکید بیشتری روی بهبود این موارد داشته باشند.
در این میان باید توجه داشت که جذب تماشاگران زمانی به عنوان ابزار درآمدزایی، اثربخش تر است که حضور آنها در استادیوم به صورت موقت نباشد و آنها جهت تماشای رقابتهای بعدی تیم مورد نظر به استادیوم برگردند .
دروپ، موفوکا و ساروجلال ۲۰۱۰ در تحقیق خود به بررسی ارتباط ویژگیهای فیزیکی استادیوم با تمایل تماشاگران به ماندن در مکان ورزشی و حضور مجدد تماشاگران پرداختند و دریافتند که افزایش کیفیت ویژگیهای استادیوم با حضور مجدد تماشاگران ارتباط مثبت و معنی داری دارد.

۱- دسترسی: به نظر می رسد که دسترسی به استادیوم اولین نگرانی تماشاگران در مواجهه با آن است. ویکفیلد و همکاران ۱۹۹۶ معتقدند که در دسترس بودن و نزدیکی استادیوم می تواند نقش مهمی در میزان رضایت تماشاگران از استادیوم داشته باشد و بر لذت آنان از حضور در استادیوم بیفزاید. بنابراین رفع مشکلات مربوط به دسترسی به استادیوم می تواند تجربه خوبی را برای تماشاگران فراهم کند و آنها را ترغیب نماید که برای دیدن مسابقات آینده در استادیوم حضور پیدا کنند. در این رابطه نکته ای که باید پیش از ساخت استادیومهای ورزشی مورد توجه قرار گیرد این است که مطالعات مکان نمایی دقیقی با کمک متخصصان جغرافیا شهری صورت بگیرد تا اینکه بهترین موقعیت برای ساخت استادیوم انتخاب گردد تا مشکلات دسترسی تماشاگران را به حداقل برساند.

۲- پارکینگ: طبق مطالعات ویکفیلد، دروپ و موفوکا ۲۰۱۰ علاوه بر دسترسی، کیفیت پارکینگ مورد استفاده برای تماشاگران عامل تأثیرگذار بر حضور مجدد آنها است. در پژوهش علی ناظمی وسعت، نزدیکی و توانایی خروج از استادیوم به عنوان مهمترین گویه های مربوط به پارکینگ شناسایی شدند. تماشاگران معمولاً تمایلی ندارند که مدت زمان زیادی را برای پیدا کردن مکان پارک بگذرانند و یا بعد از پارک اتومبیل خود، مسیری طولانی را برای رسیدن به استادیوم پیاده طی کنند. بنابراین، اگر تماشاگرانی که به استادیوم می آیند با مشکلات پارکینگی و تحلیل رفتگی ناشی از آن مواجه شوند، رغبت چندانی به حضور مجدد در آن استادیوم نخواهند داشت. همچنین، تماشاگرانی که پس از پایان مسابقه، در خروج از پارکینگ با مشکل مواجه گردند، ترجیح میدهند که مسابقه را قبل از پایان آن رها کنند تا با این مشکل مواجه نشوند. بنابراین رفع مشکلات مربوط به فضا و جایگاه پارکینگ استادیوم می تواند به عنوان عاملی دیگر برای جذب بیشتر تماشاگران محسوب شود. بکارگیری سیستم حمل و نقل عمومی گسترده و استخدام کارکنانی به منظور جلوگیری از ازدحام و ترافیک، و در نهایت ساخت یا خرید پارکینگِ اضافی می تواند از راهکارهای حل این مشکلات باشد.

۳- زیبایی استادیوم: عامل زیبایی استادیوم بر روی حضور مجدد تماشاگران تأثیر مثبت و معنی داری دارد. این موضوع احتمالاً به این دلیل است که ظاهر استادیوم و تجهیزات آن اولین چیزی است که تماشاگران می بینند و مورد ارزیابی قرار میدهند. ویکفیلد و اسلون ۱۹۹۴ در مطالعات روانشناسی محیطی دریافتند که عوامل زیبایی در محیطهای ارائه دهندۀ خدمات فراغتی می تواند یک عامل محرک یا دلسرد کننده تماشاگران جهت دفعات حضورشان در استادیوم باشد. بنابراین نیاز است که مدیران استادیومها جنبه های زیبایی شناختی را مد نظر قرار دهند و با بازسازی، طراحی مجدد، رنگ آمیزی و چینش تجهیزات و وسایل، محیط زیبایی را برای گذران اوقات فراغت افراد را فراهم سازند.

۴- تخصیص فضا: این عامل را به عنوان یکی از مهمترین ویژگیهای مؤثر بر حضور تماشاگران در استادیوم مطرح می کنند. فضای کافی برای جابجایی و راحتی در دسترسی به بخشهای مختلف استادیوم عاملی است که در تصمیم گیری افراد برای حضور در استادیوم و تماشای مسابقات از نزدیک، بسیار مهم است. تحقیقات نشان می دهد که دسترسی به فضاهای استادیوم تأثیر منفی برشلوغی ادراک شده و در نتیجه تأثیر مثبتی بر روی لذت تماشاگران از حضور در استادیوم دارد. مادامی که تماشاگران برای ورود و خروج به استادیوم و رفتن به قسمتهای مختلف آن، همچون جایگاه تماشاگران، سرویس بهداشتی، بوفه ها و سایر قسمتها با مشکلات و شلوغی کمتری مواجه شوند و مجبور نباشند که در صفهای طولانی منتظر بمانند، تجربه بهتری را خواهند داشت. بنابراین رغبت بیشتری را برای بازگشت مجدد به این محیط از خود نشان خواهند.

۵- تمیزی استادیوم: به نظر می رسد که تمیز بودن محوطه، مسیرهای رفت و آمد، سرویسهای بهداشتی، جایگاههای تماشاگران و قسمتهای مختلف استادیوم می تواند خاطره و احساس خوبی را برای تماشاگران ایحاد کند. در حالی که بعضی معتقدند که تماشاگران انتظار ندارند که استادیومها به تمیزی دیگر اماکن عمومی باشند (شاید بدلیل تجارب گذشته) مدیران استادیومها می توانند با فراتر از انتظار بودن در این زمینه، رضایت و مطلوبیت ماندگاری را در ذهن تماشاگران ایجاد کنند. تعویض، بازسازی و جایگزین سازی تجهیزات قدیمیتر و نیز به کار گماردن کارکنانی برای حفظ نظافت سرویسهای بهداشتی، غذاخوریها و راهروها در ساعتهای برگزاری مسابقه می تواند در کنار سایر عوامل زمینه حضور مجدد تماشاگران را به استادیوم فراهم سازد. تمیزی استادیوم برای افراد خاصی مهمتر است. به عنوان مثال، افرادی که بچه های کوچک به همراه خود دارند و آنها را از استفاده از دستشوییها و نیز غذاخوریهای کثیف باز می دارند، ممکن است حساسیت بیشتری در این زمینه داشته باشند.

۶- راحتی صندلیها: تقریباٌ در تمامی تحقیقات صورت گرفته، راحتی صندلیها جزء مهمترین عوامل استادیوم در نظر گرفته شده است. صندلیهای کوچک و یا فضای محدود برای آرنج و زانوها می تواند احساس تراکم و فشردگی جمعیت و شلوغی زیاد را به تماشاگران منتقل کند. خودِ این شلوغی ادراک شده تأثیری منفی بر لذت و رضایت تماشاگران از استادیوم خواهد داشت.

۷- کیفیت خدمات غذایی استادیوم: در مطالعات مختلف عمدتاً تنوع، طعم، گرم و تازه بودن و قیمت غذاها به عنوان شاخصهایی برای کیفیت خدمات غذایی مورد بررسی قرار گرفته اند. پایین بودن این شاخصها ممکن است تماشاگرن را ترغیب کند تا همراه خود غذا و نوشیدنی به استادیوم بیاورند یا ترجیح دهند در بیرون از استادیوم غذا بخورند (قبل یا بعد از بازی) و یا اصلاً تمایلی برای حضور در ورزشگاه و تحمل گرسنگی یا صرف هزینه زیاد نداشته باشند. در ورزشگاه امارات شهر لندن، ۲۵۰ محل با توانایی پاسخدهی به صدهزار سفارش غذا و نوشیدنی وجود دارد. این کار نه تنها موجب صرف حداقل وقت تماشاگران می شود، بلکه موجب رفع نگرانیها و تنش ناشی از منتظر شدن در صفهای طولانی نیز می گردد که به تجربه مطلوب تماشاگران کمک می کند و میتواند دلیلی برای حضور آنها برای تماشای مسابقات آینده باشد.

از آنچه در بالا به عنوان ویژگی های فیزیکی موثر بر حضور مجدد تماشاگر در استادیوم های فوتبال گفته شد و مقایسه آن با ورزشگاه پیر تختی انزلی می توان اینگونه برداشت کرد که با وجود کمبود منابع و اعتبارات مالی باز هم ضعف در مدیریت در اداره این استادیوم به شکلی مشهود به چشم می خورد و می توان با برنامه ریزی بهتر شرایط مساعدتری را برای حضور خیل علاقمندان به تیم ملوان در این استادیوم فراهم کرد. منتظر نظرات همه کارشناسان و علاقمندان در این زمینه هستیم.

ارسال دیدگاه

کاربر گرامی انزلی کلاب لطفا عدد را در کادر زیر وارد کنید *